Aile ve Boşanma Süreci DanışmanlığıAlternatif Çözüm YöntemleriArabuluculuk YöntemleriBireysel Koçluk ve DanışmanlıkGenelKariyer DanışmanlığıKriz Psikolojik DanışmanlığıKrize Müdahale YöntemleriKurumsal DanışmanlıkOnline DanışmanlıkTerapi Yöntemleri

Psikologların Yardım Arama Davranışları

Atlas Çözüm

Psikologların meslek hastalığı gönül yorgunluğu olsa gerek. Bunu Erzurum’da gerçekleşen meslektaşlarım ile buluştuğumuz müdahale programları eğitiminde daha iyi anladım. Mesleğe başlama sonrası aynı süreçlerden geçtiğimizi ve aynı sıkıntılara katlandığımızı bilmek açıkçası beni çok rahatlattı. Hatta iyileştirici bir etki yaptı diyebilirim. Meğer bu durumu tek yaşayan, tek yıpranan ve tek zaman zaman enerjisi sıfıra doğru inen psikolog ben değilmişim dedim kendi kendime.

Zor çalışma şartları altında yerine getirdikleri görevlerinin yanında ek bir sorumluluk daha yükleyeceğini bile bile hiç bir mazeret göstermeyerek eğitime koşa koşa gelmeleri onların ne kadar kendilerini geliştirme ve danışanlarına yardımcı olma konusunda istekli olduğunu kanıtlıyordu. Bir psikolog ruhsal sorununu dinlediği danışanına her zaman ve her yerde profesyonel yaklaşır. Onu düzeltmeyi, değiştirmeyi ve iyileştirmeyi herkesten çok ister. Para kazanmak ikinci plandadır. Onu dinler, anlar, çözümler. Onunla terapötik ilişki kurmaya çalışır. Ona destek ve yardımcı olur. Peki bir psikolog yardıma ihtiyaç duyduğunda ona kim yardımcı olacak? Onun halinden kim anlayacak? Onun da yardım aramaya hakkı yok mu? Elbette var. Bu gayet insani ve sağlıklı bir eylem. Onca mesleki beceri ve tekniğe sahip olmasına rağmen bir psikolog da ruhsal sorunlarını çözmek için yardım ve terapi almak isteyebilir.

Herhangi bir problem göremiyorsanız gelişme gereksiniminin farkına varamamışsınız demektir.
Masaaki İmai

Danışanın sıkıntılarını dinlemek, sorunları üzerine düşünmek, acısını paylaşmak ve derdini çekmek zamanla danışmanın tükenmesine ve danışanın iç bakışına uyumlanmasına neden olur. Danışman sürekli olarak ruh-zihin-beden dengesini yitirmiş, anormal ya da psikopatolojik davranışlara sahip kişilerle etkileşime girdikçe ve onların negatif enerjisine maruz kaldıkça kendini iyi hissetmemeye ve yardım aramaya başlar. Psikologları ve bireyleri ruh sağlığı hizmetlerini kullanmaktan alıkoyan, psikolojik yardım alma davranışının erteleme ile sonuçlanmasına neden olan birtakım engeller ve sorun yaşadıkları durumlarda profesyonel psikolojik yardım alma niyetlerini etkileyen faktörler bulunmaktadır. Yardım alma, sosyal, kültürel ve duygusal bileşenlerden oluşan karmaşık bir davranıştır. Sorunun ne olduğu, yardım alma niyetini, yardımın kimden alındığını ve alınan yardımın türünü değiştirebilmektedir. İnsanların psikolojik sorunları için yardım alma niyetini etkileyen kişisel (kişisel özellikler ve durumlar), sosyokültürel (kültürel değerler veya belirli bir sosyal grubun özellikleri) ve yardım alınabilecek kurum ile ilgili faktörler (psikolojik danışma servisleri, psikolojik danışmanlar ve diğer idari konular) şöyledir:

  • Psikolojik sorunlarla baş etmek için kendini yeterli görme
  • Aile ve arkadaşların yeterli sosyal destek ağı olarak görülmesi
  • Zaman yokluğu
  • Kişisel sorunları başkalarıyla konuşmaya ilişkin isteksiz tutum
  • Toplulukçuluk (kolektivizm): Toplulukçu (kolektif) kültürlerdeki bireyler, sosyal gruplarına duygusal olarak daha fazla bağlıdırlar ve davranışlarının ailelerine getireceği sonuçlarla ilgilenirler. Bu tür kültürlerde, psikolojik yardım almaya ilişkin olumsuz değerlendirilme korkusu, duygusal kontrolün değerli bulunması; buna karşın, duyguların ifade edilmesinin istenmeyen bir kişilik özelliği olarak kabul edilmesi, yardım almayı engelleyen diğer kültürel faktörler arasındadır.
  • Psikolojik danışma sürecine ilişkin bilgi eksikliği
  • Hizmetlerin yararlı olup olmayacağına ilişkin algı
  • Hizmetlerin ulaşılabilirliği
  • Maddi olarak karşılanabilirliği
  • Psikolojik danışman’ın yeterliliğine ilişkin şüpheler
  • Kişinin psikolojik rahatsızlık düzeyi ve bu rahatsızlığı azaltma isteği
  • Öz yeterlilik algısı: Yüksek özyeterlik algısının psikolojik yardım almayı kolaylaştırdığı bulunmuştur.
  • Sosyal damgalanma algısı: Psikolojik yardım almanın, insanlar tarafından damgalanmaya neden olmasına ilişkin bireyin algısıdır. Başka bir deyişle, bireyin, bir sorunu için psikolojik yardım aldığında, başkaları tarafından olumsuz değerlendirileceğine, istenmeyen veya sosyal olarak kabul edilemez olduğuna dair duyduğu korku olarak tanımlanmaktadır.
  • Tedavi korkusu: Ruh sağlığı hizmetlerinden yararlanmaya veya bu hizmetlerin kimden ve nasıl alınacağını araştırmaya ilişkin olumsuz beklentilerinden kaynaklanan öznel bir korku olarak tanımlanmaktadır. Araştırma bulgularına göre psikolojik yardım almaya ilişkin olumlu bir tutumun var olması durumunda bile bireylerde, psikolojik yardım almaya ilişkin bir isteksizlik olabilmektedir. Bunun nedeni, psikolojik danışma sürecinin zor ve genel olarak riskli bir girişim olmasıdır; bu durum bazı bireylerde kaçınma ve korkuya neden olabilir. Araştırmacılar tedavi korkularını üç faktör hâlinde kavramlaştırmıştır: 1) Terapistin tepkisi; terapistin yeterliliği ve profesyonelliğine ilişkin korkuları, 2) imaj sorunları; yardım aldığı için kişinin, kendisi ve diğerleri tarafından olumsuz değerlendirilmesine ilişkin korkuları ve 3) zorlanma sorunu; kişilerin, düşünmeye, yapmaya veya iradeleri dışında bir şeyler söylemeye zorlanacaklarına ilişkin korkularını içerir.
  • Beklenen yarar: Bireyin, bir psikolojik danışmandan yardım almanın yararlılığına ilişkin algısı olarak tanımlanmaktadır. Araştırmacılar psikolojik danışma almayan bireylerin, psikolojik danışma almanın yararlarına ilişkin beklentilerinin düşük olabileceğini belirtmişlerdir.
  • Beklenen risk: Bireyin, bir psikolojik danışmana kendini açmasının olası tehlikelerine ilişkin algısı olarak tanımlanmaktadır.

Kendinizi açtığınız ve size yardımcı olmasını istediğiniz kişiyi seçerken bir daha düşünün. Yardım arayışlarınızda fark edeceksiniz ki; çok az kişi size gerçekten iyi niyetli yaklaşacak, bir karşılık beklemeden sizi dinleyecek ve size zaman ayırmayı kabul edecek… Bu yüzden size yardım verme konusunda gönüllü ve hazırlıklı kişileri bulun ve en önemlisi profesyonel olmayan kişilerin size yarar sağlamak yerine zarar vereceğini aklınızdan çıkarmayın!

Atlas Çözüm

Etiketler
Daha Fazla Göster

Atlas Çözüm

Uzman Psikolog Ebru ÖZATLAS | Araştırma, Eğitim, İletişim, Yönetim & Gelişim Uzmanı - Aile & Boşanma Süreci Danışmanı/ Arabulucu - Terapist

İlgili Makaleler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu
Kapalı
Kapalı